Choroby uszu u kota najczęściej zaczynają się od zapalenia ucha zewnętrznego. Zdradzają je kręcenie głową, drapanie, ciemna lub nieprzyjemnie pachnąca wydzielina i zaczerwieniony przewód słuchowy. Przyczynę ustala lekarz weterynarii, więc nie lecz chorego ucha domowymi środkami.
Ucho kota to czuły narząd, który szybko pokazuje, że coś jest nie tak. Dlatego w tym przewodniku opisujemy najczęstsze choroby uszu u kota i rodzaje zapalenia ucha. Ponadto wyjaśniamy, co znaczy brudne albo ciepłe ucho. Poza tym podpowiadamy, jak rozpoznać zapalenie ucha, kiedy wystarczy obserwacja, a kiedy trzeba jechać do lecznicy.
Budowa ucha kota i zdrowe uszy kota
Ucho kota składa się z trzech części: ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego. Ucho zewnętrzne to małżowina, czyli widoczna część ucha, oraz zewnętrzny przewód słuchowy. Za nim leży ucho środkowe z błoną bębenkową, a głębiej ucho wewnętrzne, które odpowiada za słuch i równowagę. Znajomość budowy pomaga zrozumieć choroby uszu kota. Schemat poniżej pokazuje, gdzie rozwija się które zapalenie.

U zdrowego kota ucho jest czyste, jasnoróżowe w środku i bez zapachu. Zdrowe uszy kota zwykle nie wymagają rutynowego czyszczenia, chyba że lekarz weterynarii zaleci inaczej.
Pielęgnacja uszu kota i czyszczenie uszu kota
Pielęgnacja uszu kota sprowadza się głównie do patrzenia. Zdrowy kot nie potrzebuje częstego czyszczenia uszu, więc nie czyść na zapas. Zamiast tego zaglądaj do uszu raz w tygodniu i sprawdzaj kolor skóry, wilgoć, wydzielinę, strupy oraz ubytki sierści. Przy okazji obejrzyj też oczy; ich choroby opisujemy w artykule choroby oczu u kota. Gdy zauważysz zmiany, umów szybkie badanie. Jeśli lekarz weterynarii każe czyścić uszy kota, zrób to preparatem i sposobem, które poleci.
Objawy chorób uszu u kota: symptomy zapalenia ucha
Choroby uszu u kota dają podobne sygnały, niezależnie od przyczyny. Objawy infekcji ucha to najczęściej:
- kręcenie lub potrząsanie głową,
- drapanie uszu i okolicy za uchem,
- zaczerwienienie małżowiny usznej i obrzęk ucha,
- wydzielina o ciemnym, brązowym, żółtym lub ropnym wyglądzie,
- nieprzyjemny zapach z ucha,
- łuszcząca się skóra i ubytki sierści wokół ucha.

Kot trzepie głową i drapie się: co to znaczy
Drapanie uszu przez kota i trzepanie głową zwykle oznaczają świąd lub ból. Gdy kot trzepie głową, a przy tym drapie ucho do ran, może rozwinąć się krwiak. Gdy kot potrząsa głową po wyjściu na trawę, podejrzewaj ciało obce. Ponadto kot z bólem ucha może unikać dotyku głowy. Inne sygnały bólu opisujemy w artykule jak rozpoznać ból u kota.
Jak rozpoznać zapalenie ucha u kota
Aby rozpoznać zapalenie ucha, zestaw ze sobą trzy sygnały: zachowanie kota, wygląd ucha i zapach. Pojedynczy objaw niewiele mówi, a zapalenie uszu często zaczyna się od jednego ucha. Natomiast zaczerwienienie, brud i drapanie razem wskazują na stan zapalny. Czasem pojawia się też przechylenie głowy albo kłopot z równowagą. Takie objawy wymagają szybkiej reakcji, więc opisujemy je w sekcji „Kiedy do lekarza weterynarii”.
Wygląd wydzieliny podpowiada kierunek, ale nie stawia diagnozy. Podobny brud może pochodzić z kilku różnych chorób. Dlatego tabela w dalszej części artykułu pomaga się zorientować, ale nie zastępuje badania.
| Objaw lub wydzielina | Możliwe przyczyny | Co dalej |
|---|---|---|
| Suchy, ciemny brud i silny świąd | Roztocza uszne | Lekarz weterynarii; leczenie wszystkich zwierząt w domu |
| Gęsta, ciemna woskowina z zapachem | Drożdżaki, bakterie | Badanie ucha i wymaz |
| Ropa lub żółta wydzielina, ból | Zakażenie, ciało obce, polip | Szybka wizyta |
| Nagłe potrząsanie głową | Ciało obce, świąd | Szybka wizyta |
| Obrzęk małżowiny | Krwiak po drapaniu | Wizyta w najbliższych dniach |
| Przechylona głowa, chwiejny chód | Zapalenie ucha środkowego lub wewnętrznego | Pilna wizyta, natychmiast |
| Czerwone, łuszczące się czubki uszu | Zmiany skórne, słońce | Wizyta w ciągu kilku dni |
| Ciepłe lub gorące ucho | Upał, emocje, stan zapalny | Obserwacja i pomiar temperatury |
Zapalenie ucha u kota: rodzaje zapalenia ucha
Zapalenie uszu może objąć jedną część ucha albo kilka naraz. Rodzaje zapalenia ucha zależą od tego, która część ucha choruje. Typy zapalenia ucha to zapalenie zewnętrzne, środkowe i wewnętrzne.
Zapalenie ucha zewnętrznego i zapalenie przewodu słuchowego
Zapalenie ucha zewnętrznego to najczęstsze schorzenie przewodu słuchowego u kotów. Zapalenie przewodu słuchowego wywołują pierwotnie pasożyty, alergie, ciała obce i polipy. Następnie dołączają infekcje bakteryjne i drożdżaki, które podtrzymują stan zapalny. Najczęstsza przyczyna choroby to świerzbowiec uszny (Otodectes cynotis). O tej chorobie piszemy w osobnym poradniku o świerzbie usznym u kota i w artykule o roztoczach u kota, więc tutaj poprzestajemy na skrócie. Alergiczne zapalenie ucha też zaczyna się od świądu, dlatego ustalenie przyczyny ma duże znaczenie.
Zapalenie ucha środkowego i zapalenie ucha wewnętrznego
Zapalenie ucha środkowego i wewnętrznego występuje rzadziej. Jednak często towarzyszy mu choroba górnych dróg oddechowych, na przykład koci katar, albo polip. Zapalenie ucha wewnętrznego zdradza przechylenie głowy. Poza tym zaburzenia równowagi u kotów, czyli kłopoty z chodzeniem lub skakaniem, wymagają szybkiego badania.
Konsekwencje nieleczonej choroby
Nieleczona choroba uszu może rozprzestrzenić się głębiej. Nieleczone zapalenie ucha zewnętrznego może więc dotrzeć do ucha środkowego i wewnętrznego. W skrajnym przypadku prowadzi do głuchoty nabytej. Dlatego nie czekaj, aż objaw „sam przejdzie”.
Zapalenie u psów a u kotów
Ten sam problem u psa wygląda trochę inaczej. Dlatego jeśli opiekujesz się też psem, zajrzyj do wpisu o zapaleniu ucha u psa.
Choroby uszu u kota wywołane grzybami, polipami i ciałami obcymi
Grzybica uszu i drożdżaki. Drożdżaki Malassezia żyją normalnie w uchu kota. Gdy zmienią się warunki w uchu, rozmnażają się nadmiernie i podtrzymują zapalenie. Zwykle nie są pierwotną przyczyną, więc lekarz weterynarii szuka też choroby podstawowej. Rzadziej grzybica skóry obejmuje też okolice ucha. Więcej o niej znajdziesz w poradniku o grzybicy u kota.
Polipy ucha. Polipy w uchu lub w gardle to łagodne narośla. Najczęściej dotyczą młodych kotów. Objawiają się kręceniem głową, przechylaniem głowy i wydzieliną z ucha. Zwykle leczy je operacja, a polipy mogą nawracać.
Ciała obce w uchu. Do ucha trafiają na przykład kłosy traw czy drobne zanieczyszczenia. Kot może nagle potrząsać głową i drapać ucho. Nie grzeb w uchu, tylko zawieź kota do lecznicy, gdzie lekarz weterynarii usunie ciało obce, w razie potrzeby po uspokojeniu kota.
Zmiany nowotworowe. Zmiany skórne na czubkach uszu, które nie goją się, także wymagają badania. Rak kolczystokomórkowy czubków uszu wiąże się z działaniem słońca i leczy się go chirurgicznie.
Krwiak małżowiny usznej u kota
Krwiak powstaje, gdy kot drapie ucho lub energicznie potrząsa głową i pęka naczynie krwionośne. Małżowina puchnie jak miękka poduszka. Za krwiakiem często stoi zapalenie ucha, które wywołuje świąd.
Leczenie polega zwykle na zabiegu, w którym lekarz weterynarii odprowadza płyn i płucze miejsce. Czasem zakłada miękki dren. Bez leczenia płyn wchłania się przez kilka miesięcy, jednak ucho często się bliznowaci i kurczy. Dlatego opłaca się leczyć krwiak, a także ustalić, co wywołało świąd.
Brudne uszy u kota i czarny brud w uszach kota
Brudne uszy u kota to częsty powód wizyty u lekarza weterynarii. Czarny lub ciemnobrązowy brud najczęściej kojarzy się z roztoczami, ale nie jest na nie dowodem. Podobną wydzielinę z ucha dają też drożdżaki, bakterie i alergie. Schemat poniżej zbiera najczęstsze objawy i podpowiada, co zrobić dalej.

Zwróć uwagę na trzy rzeczy: ilość brudu, zapach i zachowanie kota. Jeśli brud jest sporadyczny i kot się nie drapie, wystarczy obserwacja. Natomiast gdy ucho pachnie, kot kręci głową albo brudu szybko przybywa, umów wizytę. Lekarz weterynarii obejrzy ucho otoskopem i sprawdzi wymaz pod mikroskopem.
Poza tym waciki wsuwane głęboko do ucha nie pomagają. Taki zabieg może wepchnąć brud głębiej i uszkodzić przewód słuchowy.
Ciepłe i gorące uszy u kota
Ciepłe uszy u kota nie muszą oznaczać gorączki. Małżowiny są cienkie i dobrze ukrwione, więc szybko reagują na upał, ruch i emocje. Ponadto dotyk futra lub uszu to zawodny sposób oceny temperatury ciała. Gorączkę potwierdza tylko termometr. Prawidłowa temperatura ciała to zwykle 38–39,2 °C, a wyższa wskazuje na gorączkę. Wskazówki pomiaru znajdziesz w artykule o gorączce u kota.

Gorące uszy u kota, które są też czerwone, bolesne albo pachną, wskazują raczej na stan zapalny ucha. Wtedy nie czekaj na poprawę.
Diagnostyka zapalenia ucha i leczenie chorób uszu u lekarza weterynarii
Diagnostyka zapalenia ucha zaczyna się od wywiadu i badania ucha. Przy bolesnym lub zablokowanym uchu lekarz weterynarii może potrzebować sedacji albo znieczulenia, żeby obejrzeć ucho otoskopem. Wymaz z ucha ogląda się pod mikroskopem, żeby znaleźć bakterie, drożdżaki lub roztocza. Ponadto przy podejrzeniu zmian w uchu środkowym lub wewnętrznym lekarz weterynarii zleca zdjęcia, tomografię albo rezonans.

Jak leczyć zapalenie u kota
Leczenie chorób uszu zależy od przyczyny. Zwykle stosuje się leki miejscowe, a przy zapaleniu ucha środkowego i wewnętrznego także leki ogólne. Natomiast przy roztoczach potrzebny jest lek przeciwpasożytniczy. Leki dobiera i dawkuje lekarz weterynarii. Leczenie trzeba prowadzić do końca i zgłosić się na kontrolę. W przeciwnym razie infekcje ucha mogą szybko wrócić.
Zapalenie ucha u kota: domowe sposoby, których lepiej unikać
Zapalenie ucha u kota domowe sposoby kuszą, bo wydają się łagodne. Jednak nie leczą przyczyny. Nie stosuj wody utlenionej ani octu, bo drażnią zapalony przewód i mogą zwiększać wydzielinę.
Poza tym nie wlewaj do ucha żadnych domowych środków ani kropli, których nie zalecił lekarz weterynarii, także tych przeznaczonych dla psa lub człowieka. Bezpieczniej jest pokazać kota lekarzowi weterynarii, który zaleci właściwy preparat do higieny uszu.
Jednak przy łagodnym brudzie możesz delikatnie przetrzeć widoczną część małżowiny wilgotnym gazikiem. Nie wchodź głębiej do przewodu.
Jak zapobiec zapaleniu ucha i jak dbać o uszy kota
Aby zapobiec zapaleniu ucha, sprawdzaj uszy regularnie i reaguj na pierwsze zmiany. Regularne badania profilaktyczne opisujemy w artykule badania profilaktyczne psa i kota. Dbaj o zdrowie uszu kota przez krótką kontrolę raz w tygodniu. Zwróć uwagę na kolor skóry, zapach, wydzielinę i strupy. Ponadto nie czyść uszu bez zalecenia, bo zdrowe uszy kota nie potrzebują rutynowej pielęgnacji. Gdy kot często się drapie, ustal przyczynę, bo świąd podtrzymuje stan zapalny.
Kiedy do lekarza weterynarii
Pilnie, tego samego dnia:
- przechylona głowa, chwiejny chód lub upadki,
- szybkie ruchy gałek ocznych (oczopląs),
- wymioty razem z zawrotami głowy,
- silny ból ucha i agresja przy dotyku,
- krwawienie albo ropa wypływająca z ucha,
- nagłe, intensywne potrząsanie głową po wyjściu na trawę,
- brak reakcji na dźwięki lub osowiałość.
W najbliższych dniach:
- obrzęk małżowiny (możliwy krwiak),
- ciemna, gęsta lub śmierdząca wydzielina,
- drapanie ucha do ran,
- zaczerwienione, łuszczące się ucho,
- brud w uszach, który wraca mimo ostrożnego przetarcia,
- czerwone plamy lub niegojące się zmiany na czubkach uszu.
Jeśli masz wątpliwość, zadzwoń do lecznicy, bo każda choroba uszu u kota zaczyna się od drobnych zmian. Lekarz weterynarii zapalenie ucha rozpozna szybciej, gdy zgłosisz się wcześnie. Zapalenie ucha środkowego i wewnętrznego może uszkodzić słuch lub równowagę nieodwracalnie, więc wczesne leczenie ma znaczenie.
Lista kontrolna: cotygodniowa kontrola uszu kota
Zaznaczaj kolejne punkty. Wystarczy krótkie zajrzenie do uszu raz w tygodniu.
Podsumowanie
Choroby uszu u kota to najczęściej zapalenie ucha zewnętrznego, ale zdarzają się też polipy, ciała obce, krwiak i zakażenia ucha środkowego. Wygląd brudu pomaga się zorientować, lecz nie wskazuje przyczyny. Nie używaj domowych środków, regularnie zaglądaj do uszu i zgłaszaj się do lekarza weterynarii przy zapachu, bólu, obrzęku albo przechyleniu głowy. Więcej o skórze kota przeczytasz w przeglądzie chorób skóry u kota.
Najczęściej zadawane pytania
Na zdjęciach zobaczysz ciemny lub ropny brud, zaczerwienienie, obrzęk i łuszczącą się skórę. Zdjęcia nie wskażą jednak przyczyny, bo roztocza, drożdżaki i bakterie dają podobny obraz.
Szukaj kilku sygnałów naraz: kręcenia głową, drapania, zaczerwienienia, wydzieliny i zapachu. Pojedynczy objaw nie wystarcza. Pewne rozpoznanie daje badanie ucha i wymaz u lekarza weterynarii.
Rzadko, a nawet przy poprawie przyczyna zwykle zostaje. Infekcja bez leczenia może wrócić albo sięgnąć głębiej. Dlatego zgłoś się do lekarza weterynarii, gdy objawy się utrzymują.
Zależy od przyczyny. Roztocza uszne są bardzo zaraźliwe dla kotów, psów i innych zwierząt w domu. Zapalenie bakteryjne lub drożdżakowe zwykle wynika z choroby podstawowej.
Najczęściej roztocza, ale też drożdżaki i bakterie. Sama barwa nie wystarcza do rozpoznania. Lekarz weterynarii sprawdzi wymaz pod mikroskopem.
Nie zawsze. Uszy ogrzewają się od upału i ruchu. Termometr jest jedynym pewnym sposobem pomiaru.
Preparaty do higieny uszu służą do czyszczenia, a nie do leczenia infekcji. Stosuj je po zaleceniu lekarza weterynarii i zgodnie z ulotką.
Tak, ale tylko przy zaawansowanych lub nieleczonych zmianach. Zapalenie sięgające ucha środkowego i wewnętrznego bywa przyczyną utraty słuchu i kłopotów z równowagą.
Może dotyczyć jednego lub obu. Zmiana tylko po jednej stronie, zwłaszcza z uporczywym zatkaniem, wymaga szczególnie dokładnej diagnostyki.
Zaglądaj do uszu raz w tygodniu i sprawdzaj kolor, zapach oraz wydzielinę. Zdrowy kot zwykle nie potrzebuje czyszczenia uszu.
Bibliografia
- Merck Veterinary Manual, „Otitis externa in cats”, aktualizacja luty 2026
- Merck Veterinary Manual, „Disorders of the Outer Ear in Cats”, aktualizacja luty 2026
- Merck Veterinary Manual, „Otitis media and interna in cats”, aktualizacja luty 2026
- Cornell Feline Health Center, „Otitis externa”, Cornell University
- VCA Animal Hospitals, „Nasopharyngeal Polyps in Cats”, aktualizacja 30.10.2026
- Journal of Feline Medicine and Surgery, przegląd o Malassezia u kotów, 26.04.2021
Data publikacji: 20.11.2026
Data aktualizacji: 20.11.2026






